Creativity

Innovation

Originality

Imagination

 

Salient

Salient is an excellent design with a fresh approach for the ever-changing Web. Integrated with Gantry 5, it is infinitely customizable, incredibly powerful, and remarkably simple.

Download

Διδακτορική διατριβή τής Άννας Κουλικούρδη με θέμα «Πληροφοριακή Συμπεριφορά των Ατόμων με Αναπηρία (ΑμεΑ) και οι Υποστηρικτικές Τεχνολογίες σε Περιβάλλον Βιβλιοθηκών». Τεσσαρακοστό τρίτο μέρος (Κεφάλαιο δέκατο τέταρτο: Πρωτότυπο Μοντέλο Βιβλιοθήκης).

14. Πρωτότυπο Μοντέλο βιβλιοθήκης

Στο παρόν κεφάλαιο προκύπτει ως άμεση και σοβαρή αναγκαιότητα η ανάπτυξη ενός μοντέλου (με τη μορφή ενός συνόλου αρχών, επιλογών και λύσεων) που θα ενσωματώνει και θα συνδυάζει, με οργανωμένο τρόπο, τα ποικίλα δεδομένα ενός σχετικά χαώδους περιβάλλοντος και θα αποτελεί ένα εργαλείο άμεσης καθοδήγησης των βιβλιοθηκών στη διαμόρφωση της πολιτικής τους στα σχετικά θέματα, αλλά και της κοινωνίας στην ανάπτυξη ολοκληρωμένων υπηρεσιών πληροφόρησης.

Η δημιουργία αυτού του συνόλου αρχών, επιλογών και λύσεων, στόχο έχει να αποτελέσει ένα ρεαλιστικό εργαλείο προσαρμογής των βιβλιοθηκών στην ανάγκη υποστήριξης των ΑμεΑ αλλά και έναν ευέλικτο μηχανισμό προσαρμόσιμο στις βιβλιοθήκες που θέλουν να παρέχουν επαρκή υποστήριξη των ΑμεΑ.

• Αρχές Εφαρμόσιμες σε Κάθε Πιθανό Τύπο Βιβλιοθήκης
• Στρατηγική για το Σχεδιασμό και την Ανάπτυξη Προσβάσιμων Βιβλιοθηκών
• Θέση και Πρόσβαση της Βιβλιοθήκης
• Διαμόρφωση των Εσωτερικών Χώρων της Βιβλιοθήκης
• Ενημερωτικό Υλικό της Βιβλιοθήκης
• Πολιτική της Βιβλιοθήκης
• Υπηρεσίες Βιβλιοθήκης
• Συλλογές
• Προσωπικό
• Ιστοσελίδα της Βιβλιοθήκης
• Υποστηρικτικές Τεχνολογίες

14. Πρωτότυπο Μοντέλο Βιβλιοθήκης

Συνεκτιμώντας όλα τα παραπάνω δεδομένα της έρευνας και της βιβλιογραφίας, τις εξελίξεις στο χώρο των υπηρεσιών πληροφόρησης για ΑμεΑ, τις προδιαγραφές των διεθνών οργανισμών (π.χ. IFLA και άλλων επαγγελματικών οργανώσεων) και βιβλιοθηκονομικών ενώσεων (π.χ. ALA) καθώς επίσης και την ισχύουσα νομοθεσία, η παρούσα διδακτορική διατριβή στοχεύει στην ανάπτυξη ενός ολοκληρωμένου μοντέλου υποστήριξης των ΑμεΑ από το χώρο των υπηρεσιών πληροφόρησης, με τη μορφή ενός συνεκτικού συνόλου αρχών και λύσεων που πρέπει υποχρεωτικά να υιοθετεί και να εφαρμόζει κάθε βιβλιοθήκη.

Στόχος της διατριβής είναι, ειδικότερα, η προσπάθεια επίλυσης του προβλήματος που προκύπτει εμφανώς από την ανάλυση των δεδομένων της έρευνας που έχει προηγηθεί. Το πρόβλημα αυτό σχετίζεται με τη σοβαρή δυσκολία συγκερασμού των αντιθέσεων που προκύπτουν από την πολυμορφία των ΑμεΑ και των αναγκών τους, από το πλήθος και την πολυτυπία των λύσεων που διατίθενται ή αναμένονται, από την ποικιλομορφία και τις μεγάλες διαφορές, ως προς το επίπεδο, τις δυνατότητες, το είδος κλπ., μεταξύ των βιβλιοθηκών και, τέλος, από την ποικιλία τόσο των στάσεων των ΑμεΑ απέναντι στα προβλήματα και τις ανάγκες τους, όσο και των κατευθυντήριων αρχών που οι σχετικοί επαγγελματικοί οργανισμοί έχουν μέχρι σήμερα διατυπώσει. Είναι προφανές ότι ένα τέτοιο δαιδαλώδες περιβάλλον δεν επιτρέπει στην κάθε συγκεκριμένη βιβλιοθήκη να αναζητήσει αποτελεσματικά το δρόμο της και να προσφέρει ό,τι οφείλει και μπορεί στην υποστήριξη των ΑμεΑ. Επιπλέον, δεν επιτρέπει στην κοινωνία να γνωρίζει πώς να διαμορφώνει θεσμούς ολοκληρωμένης κοινωνικής προσφοράς και τι πρέπει να απαιτεί από αυτούς.

Η απλή λύση, να προσφέρει, δηλαδή, η κάθε βιβλιοθήκη τα πάντα, δεν τίθεται σε συζήτηση, γιατί δεν είναι εφικτή. Τόσο γιατί καμιά βιβλιοθήκη δεν μπορεί ή δε χρειάζεται να προσφέρει τα πάντα, όσο και γιατί οι λύσεις και οι επιλογές είναι συχνά περισσότερες της μιας και, συχνά, κινούνται σε αντίθετες κατευθύνσεις. Για όλους αυτούς τους λόγους προκύπτει ως άμεση και σοβαρή αναγκαιότητα η ανάπτυξη ενός μοντέλου που θα ενσωματώνει και θα συνδυάζει, με οργανωμένο τρόπο, τα ποικίλα δεδομένα ενός σχετικά χαώδους περιβάλλοντος και θα αποτελεί εργαλείο άμεσης καθοδήγησης των βιβλιοθηκών στη διαμόρφωση της πολιτικής τους στα σχετικά θέματα, αλλά και της κοινωνίας στην ανάπτυξη ολοκληρωμένων υπηρεσιών πληροφόρησης.

Η ανάπτυξη του μοντέλου αυτού στηρίζεται στις ακόλουθες παραδοχές:

1. Κάθε βιβλιοθήκη, ανάλογα με το είδος και το επίπεδό της, πρέπει να προσφέρει ένα ελάχιστο επίπεδο υποστήριξης των ατόμων αυτών.

2. Καμιά βιβλιοθήκη δεν μπορεί να προσφέρει το σύνολο των δυνατών επιλογών σε ό,τι αφορά τις πολιτικές και τα εργαλεία υποστήριξης των ΑμεΑ.

3. Κάθε βιβλιοθήκη, αν ειδικές συνθήκες το απαιτούν ή το επιτρέπουν, μπορεί να επεκτείνει τις παρεχόμενες υπηρεσίες προς τα ΑμεΑ, πέρα από το ελάχιστο όριο της κατηγορίας της και πάντα σύμφωνα με τις προβλέψεις του υπό ανάπτυξη μοντέλου.

Η δημιουργία αυτού του συνόλου αρχών, επιλογών και λύσεων, προκειμένου να αποτελέσει ρεαλιστικό εργαλείο προσαρμογής των βιβλιοθηκών στην ανάγκη υποστήριξης των ΑμεΑ, βασίζεται και καθορίζεται άμεσα, ως προς το περιεχόμενο και τις υποδείξεις του, από το είδος των βιβλιοθηκών στις οποίες απευθύνεται. Το γεγονός ότι οι βιβλιοθήκες διαφέρουν σημαντικά μεταξύ τους, σε ό,τι αφορά την υποχρέωση, αλλά και τις δυνατότητες παροχής της σχετικής υποστήριξης, επιβάλλει την ανάπτυξη του μοντέλου με τη μορφή ενός ευέλικτου μηχανισμού, προσαρμόσιμου όχι στη συγκεκριμένη βιβλιοθήκη, αλλά στην κατηγορία βιβλιοθηκών, στην οποία η συγκεκριμένη βιβλιοθήκη ανήκει. Για το λόγο αυτό η ανάπτυξη του μοντέλου προϋποθέτει μια κατάλληλη για τις ανάγκες αυτές κατηγοριοποίηση των βιβλιοθηκών.

Οποιαδήποτε κατηγοριοποίηση απαιτεί τη διαμόρφωση κριτηρίων βασισμένων στο ποσοστό της επίδρασης που μπορούν να έχουν σε αυτή. Για τον παραπάνω λόγο, κρίνεται απαραίτητη στο σημείο αυτό, η αναφορά των ευρείων θεματικών ενοτήτων (εννιά στο σύνολο) πάνω στις οποίες βασίστηκε και αναπτύχθηκε το πρωτότυπο μοντέλο. Οι ενότητες αυτές, οι οποίες υποδιαιρούνται και σε επιμέρους πιο λεπτομερείς ενότητες, καθορίζουν ως επί το πλείστον τις κατευθυντήριες οδηγίες που κατ’ ελάχιστο πρέπει να τηρούνται από τις βιβλιοθήκες και είναι οι εξής:

• Στρατηγική για το σχεδιασμό και την ανάπτυξη προσβάσιμων βιβλιοθηκών
• Θέση και πρόσβαση της βιβλιοθήκης
• Διαμόρφωση εσωτερικών χώρων
• Ενημερωτικό υλικό βιβλιοθήκης
• Υπηρεσίες βιβλιοθήκης
• Συλλογές
• Προσωπικό
• Ιστοσελίδα της βιβλιοθήκης
• Υποστηρικτικές τεχνολογίες

Θα μπορούσε κανείς να αναφέρει ένα μεγάλο αριθμό κριτηρίων βάσει των οποίων θα μπορούσε να γίνει η ζητούμενη κατηγοριοποίηση. Ωστόσο, στην παρούσα διατριβή, επιλέχθηκαν εκείνα που επηρεάζουν στο μέγιστο τις παραπάνω προς μελέτη ενότητες. Η αναφορά των κριτηρίων που ακολουθεί, βασίζεται σε φθίνουσα σειρά όσον αφορά το ποσοστό που κάθε κριτήριο επηρεάζει τις προς μελέτη ενότητες.

• Το ποσοστό των χρηστών με αναπηρία της βιβλιοθήκης ως προς το σύνολο των χρηστών της.

Ο αριθμός αυτός αποτελεί καθοριστικό παράγοντα για το αν μια βιβλιοθήκη πρέπει να αναπτύξει πολιτική υπηρεσιών για ΑμεΑ, αν πρέπει να διαμορφώσει υπηρεσίες για ΑμεΑ και να επιστρατεύσει μέρος του προσωπικού της, του χρόνου τους και του προϋπολογισμού της για αυτή την κατηγορία χρηστών. Στο παρόν μοντέλο, ο αριθμός των χρηστών με αναπηρία αφορά τους πραγματικούς χρήστες με αναπηρία και διαβαθμίστηκε σε 0, 1‐4, 5‐20 και άνω των 20 χρηστών, όπου οι τιμές 0, 5 και 20 υπήρξαν καθοριστικές. Όταν η παρουσία των χρηστών με αναπηρία στις βιβλιοθήκες είναι μηδενική (κάτι που συναντάται ευρέως στο χώρο των βιβλιοθηκών), είναι δύσκολο η διοίκηση της βιβλιοθήκης να δικαιολογήσει την προμήθεια εξοπλισμού και την ανάπτυξη υπηρεσιών για ΑμεΑ. Όταν οι χρήστες με αναπηρία είναι άνω των 4 ατόμων, σχηματίζουν δηλαδή μια μικρή, πρώτη ομάδα χρηστών, τότε υπάρχει λόγος να υπάρχει πολιτική για αυτά τα άτομα, υπηρεσίες, κ.ά. και η βιβλιοθήκη είναι υποχρεωμένη να προβεί στην ελάχιστη δυνατή υποστήριξή τους. Όταν οι χρήστες με αναπηρία ξεπερνούν τους 20, τότε προκύπτει ένα άλλο ζήτημα, το ζήτημα της σωστής και γρήγορης εξυπηρέτησής τους από το προσωπικό αλλά και ικανοποίησης και κάλυψης των αναγκών τους με τον εξοπλισμό που υπάρχει για τα 5‐20 άτομα (π.χ. προβλήματα εξυπηρέτησης, ουρές αναμονής για τη χρήση των ΥΤ, κ.ά.). Όσο περισσότεροι χρήστες εμφανίζονται στο χώρο μιας βιβλιοθήκης, τόσο ευκολότερο και πιθανότερο είναι να διεκδικήσουν και να απαιτήσουν περισσότερες προσβάσιμες υπηρεσίες, καλύτερες ΥΤ, κτλ ενώ τα αιτήματα ενός ή δυο ατόμων με αναπηρία δεν έχουν την ίδια ισχύ και επιρροή. Ωστόσο καμία βιβλιοθήκη δεν πρέπει να αναμένει υψηλά ποσοστά χρήσης της από ΑμεΑ διότι σύμφωνα με μελέτη της διεθνούς βιβλιογραφίας, πολλές φορές οι βιβλιοθήκες, παρά τις οποιεσδήποτε φιλότιμες προσπάθειές τους υπο‐ χρησιμοποιούνται. Γι’ αυτό και οι αριθμοί που χρησιμοποιήθηκαν στο παρόν μοντέλο είναι ρεαλιστικοί. Δεν αναφέρθηκαν δηλαδή 50‐60 χρήστες με αναπηρία (ή περισσότεροι) διότι τέτοια υψηλά ποσοστά χρηστών με αναπηρία συναντώνται μόνο σε βιβλιοθήκες που έχουν σχεδιαστεί αποκλειστικά για ΑμεΑ (ειδικές βιβλιοθήκες για ΑμεΑ).

• Ο προϋπολογισμός της βιβλιοθήκης.

Οι διαθέσιμοι χρηματικοί πόροι είναι μια παράμετρος η οποία επηρεάζει την τελική δυνατότητα και απόφαση επιλογής εξοπλισμού, ΥΤ, συλλογών και στελέχωσης της βιβλιοθήκης. Ποσοστό τουλάχιστον 50% του συνολικού προϋπολογισμού μιας βιβλιοθήκης πρέπει να δαπανάται για τον εμπλουτισμό του υλικού της (υλικό/πηγές πληροφόρησης) ενώ το υπόλοιπο ποσοστό για μισθούς (πόρους για το προσωπικό) και άλλες λειτουργικές δαπάνες (π.χ. δικτυακή υποδομή, εξοπλισμός). Στο παρόν μοντέλο χρησιμοποιήθηκαν οι τρεις συνηθέστεροι τρόποι άντλησης οικονομικών πόρων για τα ΑμεΑ που συναντώνται στη διεθνή βιβλιογραφία και στο σύνολο των βιβλιοθηκών. Αυτοί μπορεί να είναι οι δωρεές‐χορηγίες, η άντληση πόρων για τα ΑμεΑ από τον ετήσιο προϋπολογισμό της βιβλιοθήκης (περιορίζοντας έτσι αναπόφευκτα τους πόρους που προορίζονταν για άλλες λειτουργικές δαπάνες) και η πρόβλεψη ξεχωριστού προϋπολογισμού που να έχει σχεδιαστεί και να αφορά αποκλειστικά τα ΑμεΑ.

• Το μέγεθος του κτιρίου καθώς και η δυνατότητα επέκτασης και μετατροπής των χώρων του για την κάλυψη των αναγκών των ΑμεΑ.

Το μέγεθος ενός κτιρίου βρίσκεται σε αλληλεξάρτηση με τους παρακάτω παράγοντες α) τον πληθυσμό της κοινότητας που εξυπηρετεί β) τον αναμενόμενο αριθμό χρηστών γ) το απαιτούμενο προσωπικό δ) τον αριθμό βιβλίων/ περιοδικών που πρέπει να στεγάσει ε) τον εξοπλισμό που πρόκειται να εγκαταστήσει ζ) τον αριθμό θέσεων εργασίας του αναγνωστικού κοινού. Σε γενικές γραμμές μεγάλη σε κτιριακό πλαίσιο βιβλιοθήκη είναι εκείνη η οποία μπορεί να φιλοξενήσει μια μεγάλη κοινότητα χρηστών και διαθέτει τη σωστή α) δικτυακή υποδομή/εξοπλισμό β) αναλογία του ωφέλιμου χώρου της βιβλιοθήκης (σε τετραγωνικά μέτρα) προς το συνολικό αριθμό χρηστών γ) αναλογία των καθισμάτων (διαθέσιμες θέσεις αναγνωστών) προς το συνολικό αριθμό χρηστών δ) αναλογία των σταθμών εργασίας (διαθέσιμες θέσεις χρηστών) προς το συνολικό αριθμό χρηστών. Παρομοίως, ο μικρός χώρος (που διαθέτει όλα τα παραπάνω χαρακτηριστικά σε μικρή αναλογία) αποτελεί ανασταλτικό παράγοντα οποιασδήποτε ανάπτυξης και επέκτασης λειτουργιών και υπηρεσιών για ΑμεΑ. Στο παρόν μοντέλο ωστόσο ο κτιριακός χώρος μελετήθηκε με βάση τα ζητήματα φυσικής προσβασιμότητας, δηλαδή αν στεγάζεται σε μικρούς και μη προσβάσιμους χώρους, αν βρίσκεται στο ισόγειο ή εκτείνεται σε περισσότερους του ενός ορόφου, αν η είσοδος του κτιρίου επιδέχεται παρεμβάσεων ώστε να καταστεί προσβάσιμη, αν διαθέτει εκτός από τη κεντρική βιβλιοθήκη και παραρτήματα, κ.ο.κ.

• Ο αριθμός του προσωπικού.

Ο αριθμός αυτός περιλαμβάνει τον αριθμό των βιβλιοθηκονόμων και του υπόλοιπου προσωπικού της βιβλιοθήκης (μόνιμο, μερικής απασχόλησης, ειδικευμένο ή όχι, τεχνική υποστήριξη, πληροφορική υποστήριξη, κ.ά.). Σε κάθε βιβλιοθήκη πρέπει να υπάρχει η σωστή αναλογία προσωπικού προς το συνολικό αριθμό χρηστών της βιβλιοθήκης. Αυτή η αναλογία του προσωπικού καθορίζει αν το προσωπικό θα λάβει γενική ή ειδική επιμόρφωση για τα αναπηρικά ζητήματα, αν μπορεί να υποστηρίξει επαρκώς τις υπηρεσίες για ΑμεΑ με την κατάλληλη μεθοδολογία και εκπαίδευση, αν μπορεί να τους παρέχει προσωπική βοήθεια, κ.ο.κ. Καθοριστικό παράγοντα επίσης αποτελεί η παρουσία τεχνικής και πληροφορικής υποστήριξης της βιβλιοθήκης (π.χ. σχεδιαστής της ιστοσελίδας της, προσωπικό υποστήριξης των τεχνολογιών για ΑμεΑ) διότι αυτό το προσωπικό είναι εκείνο που διασφαλίζει την προσβασιμότητα της ιστοσελίδας της βιβλιοθήκης αλλά και τη συντήρηση και υποστήριξη των ΥΤ (π.χ. αναβαθμίσεις, επιδιορθώσεις). Στο παρόν μοντέλο, ο αριθμός του προσωπικού διαβαθμίστηκε σε 0‐1,1‐9 και άνω των 10 ατόμων. Οι τιμές 1‐9 και 10 υπήρξαν καθοριστικές διότι το προσωπικό μιας βιβλιοθήκης με 1‐9 άτομα είναι υποχρεωμένο να έχει μια γενική επιμόρφωση για τα αναπηρικά ζητήματα ενώ οποιαδήποτε βιβλιοθήκη με προσωπικό άνω των 10 ατόμων, πρέπει, πέρα από το προσωπικό με τη γενική επιμόρφωσή του στα αναπηρικά ζητήματα, να διαθέτει και ένα άτομο με ειδική εκπαίδευση για τα ΑμεΑ, που θα συντονίζει και οργανώνει τις υπηρεσίες για αυτή την κατηγορία χρηστών.

• Το μέγεθος της συλλογής.

Αυτό περιλαμβάνει το έντυπο, οπτικοακουστικό, ηλεκτρονικό υλικό, υλικό εναλλακτικής μορφής και το συνολικό αριθμό βιβλίων/ περιοδικών της βιβλιοθήκης. Στο παρόν μοντέλο θεωρείται δεδομένο ότι κάθε κατηγορία βιβλιοθήκης έχει τη σωστή αναλογία τόμων (συμβατικής μορφής) προς το συνολικό αριθμό χρηστών της. Αυτό που εξετάζεται εδώ (και επηρεάζει την υποστήριξη των ΑμεΑ) είναι κατά πόσο αυτές οι βιβλιοθήκες πρέπει να έχουν συλλογές εναλλακτικής μορφής μέσα στο συνολικό μέγεθος της συλλογής. Το δεδομένο είναι πως σε όλες τις κατηγορίες βιβλιοθηκών που θα παρουσιαστούν παρακάτω (και γενικότερα) οι συλλογές εναλλακτικής μορφής (ο αριθμός τίτλων τους) είναι κατά πολύ μικρότερες από αυτές της συμβατικής μορφής διότι ολοκληρωμένες και πλήρεις συλλογές εναλλακτικής μορφής συναντώνται μόνο στις ειδικές βιβλιοθήκες για ΑμεΑ.

• Το μέγεθος του πληθυσμού της κοινότητας που εξυπηρετεί η βιβλιοθήκη.

Με βάση τη διεθνή βιβλιογραφία και πρότυπα, οι βιβλιοθήκες διακρίνονται σε εκείνες που εξυπηρετούν:

- πληθυσμούς μικρότερους των 5.000 ατόμων.
- ένα χωριό ή ένα πληθυσμό λιγότερο των 35.000 ατόμων.
- μια πόλη, το κέντρο μιας μεγάλης περιοχής ή ένα μέρος με πληθυσμό 35.000‐150.000 ατόμων.
- πληθυσμό άνω των 150.000 ατόμων.
- βιβλιοθήκες πόλεων με 400.000 ή περισσότερους κατοίκους, ευρείες και διαφορετικές περιοχές με έναν ή περισσότερους πληθυσμούς να συμπεριλαμβάνονται σε αυτές.

Στην παρούσα κατηγοριοποίηση βιβλιοθηκών η διάκριση αυτή διατηρήθηκε γιατί διαπιστώθηκε πως το κριτήριο αυτό επηρεάζει τις υπό μελέτη θεματικές ενότητες.

Αναλυτικότερα, στον παρακάτω πίνακα καταγράφονται οι 9 ευρείες θεματικές ενότητες (με τις 78 οδηγίες που αντιστοιχούν σε αυτές) και επισημαίνονται με το σύμβολο ‘x’ το ποια από τα παραπάνω κριτήρια τις επηρεάζουν (Πίνακας V). Η περαιτέρω ανάλυση και επεξήγηση της συσχέτισης των κριτηρίων με την κάθε ενότητα και οδηγίες της ακολουθεί σε παρακάτω υποκεφάλαια αυτού του κεφαλαίου.

Πίνακας V: Συσχέτιση κριτηρίων και ενοτήτων‐οδηγιών του μοντέλου

Στρατηγική για το Σχεδιασμό και την Ανάπτυξη Προσβάσιμων βιβλιοθηκών
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: x
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: x
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Καθολική Σχεδίαση
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: x
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: -
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: x
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Τροποποιήσεις για συγκεκριμένες ομάδες
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Μεμονωμένες προσαρμογές
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: -
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Προσωπική βοήθεια
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Θέση και πρόσβαση της βιβλιοθήκης
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: x
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: x
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Εύκολα προσβάσιμη θέση
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: x
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: x
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Χώροι στάθμευσης για ΑμεΑ
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Διαμόρφωση εσωτερικών χώρων
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: x
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Ράμπες
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Ασανσέρ
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: -
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Ανελκυστήρες με φωνητική εκφώνηση
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Ανελκυστήρες με braille σήμανση
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Κουπαστές
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Έντυπος χάρτης 
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Ανάγλυφη κάτοψη
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Απτικός χάρτης
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Εικονογραφημένες πληροφορίες
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Ειδική σήμανση στον εσωτερικό χώρο
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Ειδική σήμανση στον εξωτερικό χώρο
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Μεγαλογράμματη γραφή στις ράχες των βιβλίων
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: x
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Τρόπος παραγωγής σήμανσης
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: -
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Εργονομικός εξοπλισμός
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: -
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Προσβάσιμο γραφείο εξυπηρέτησης
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Ράφια στο κατάλληλο ύψος
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Ράφια στην περίμετρο της βιβλιοθήκης
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Οπτικοακουστικές ενδείξεις για επείγοντα περιστατικά
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: -
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Φωτισμός
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: -
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Ενημερωτικό υλικό σε προσβάσιμη μορφή
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Παραγωγή ενημερωτικού υλικού σε εναλλακτικές μορφές
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Τροποποιήσεις στο έντυπο ενημερωτικό υλικό
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Υπηρεσίες Βιβλιοθήκης
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: x
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Διερμηνείς νοηματικής
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Ευέλικτος δανεισμός
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: x
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Μείωση χρηματικών ποινών
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Λέσχες ανάγνωσης
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: x
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Reading aloud sessions
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Reading services
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Ειδικές εκδηλώσεις για ΑμεΑ
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Βιβλιογραφία για ΑμεΑ
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: -
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Outreach Services
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Proxy borrowing
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: -
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Συνεργασία με κοινωνικούς φορείς
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: -
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Reading at home
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Ξεναγήσεις
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Σεμινάρια εκμάθησης υλικοτεχνικού εξοπλισμού
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Συλλογές
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Βιβλιοθήκη‐παραγωγός υλικού εναλλακτικής μορφής
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Αγορά υλικού εναλλακτικής μορφής από εξωτερικούς φορείς
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Τροποποιημένα βιβλία
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: -
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Δανεισμός κασετοφώνων
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Δανεισμός εξοπλισμού DAISY
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Κατάλογος διαθέσιμος σε μεγαλογράμματη γραφή
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: -
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Προσωπικό
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Ειδική επιμόρφωση για αναπηρικά ζητήματα
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Γενική επιμόρφωση για αναπηρικά ζητήματα
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Ιστοσελίδα της βιβλιοθήκης
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Χρηστοκεντρική προσέγγιση
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: -
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Πρότυπα προσβασιμότητας
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Αναγνωσιμότητα
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: -
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Εναλλακτικός δικτυακός τόπος
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Σωστή δομή
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: -
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Έμφαση στη λειτουργικότητα και λιγότερο στην αισθητική
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: -
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Υποστηρικτικές Τεχνολογίες
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: x
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Αριθμός προσβάσιμων σταθμών εργασίας
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Τοποθεσία ΥΤ
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: -
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Ειδικός ηχομονωτικός χώρος
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: x
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: x
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: x

Ακουστικά κεφαλής
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Οδηγίες για συνδυασμό πλήκτρων, συντομεύσεις
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: -
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Μεγεθυντές
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Λογισμικό αναγνώστη οθόνης
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Ειδικά πληκτρολόγια
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Μεγεθυντής κλειστού κυκλώματος τηλεόρασης
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Σύστημα μετατροπής κειμένου σε συνθετική ομιλία
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Λογισμικό μεταφραστή braille
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Σύστημα αναγνώρισης ομιλίας
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Μεγεθυντής οθόνης
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Οθόνη braille
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Εκτυπωτής braille
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: -
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: -
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Σαρωτής με λογισμικό OCR
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Εναλλακτικά ποντίκια (ιχνόσφαιρες, κ.ά.)
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Λογισμικό πρόβλεψης λέξεων
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Οθόνες αφής
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Βοηθήματα ελέγχου με το κεφάλι
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Διακόπτες πίεσης (χεριών‐ποδιών)
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Ασύρματοι διακόπτες στόματος
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Βιντεοτηλέφωνο
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: -
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: x
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: -
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: -
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: x
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: -

Από τον παραπάνω πίνακα προκύπτει, πέρα από τη συσχέτιση των κριτηρίων με τις οδηγίες για το ελάχιστο επίπεδο υποστήριξης των ΑμεΑ, ο βαθμός που τα προαναφερόμενα 6 κριτήρια τις επηρεάζουν (Πίνακας VI). Διαπιστώνει κανείς πως το κριτήριο εκείνο με τη μεγαλύτερη και πιο καθοριστική επίδραση στη διαμόρφωση του πρωτότυπου μοντέλου είναι ο αριθμός των χρηστών με αναπηρία με ποσοστό 75,64%. Η καταλυτική επίδραση αυτού του κριτηρίου είναι λογική διότι το επίκεντρο όλων αυτών των οδηγιών και μέτρων εφαρμογής είναι το άτομο με την αναπηρία. Στη συνέχεια, ακολουθεί με μεγάλο επίσης ποσοστό (67,95%) ο προϋπολογισμός της βιβλιοθήκης, από τον οποίο εξαρτάται το αν πρέπει να υλοποιηθούν ή όχι 53 οδηγίες‐μέτρα εφαρμογής. Στη συνέχεια, με μια διαφορά 39,75% βρίσκεται το μέγεθος του κτιρίου (με ποσοστό 28,20%) το οποίο καθορίζει αν θα φιλοξενηθούν οι κατάλληλες υπηρεσίες για τα ΑμεΑ, οι ΥΤ, κ.ά. Κατόπιν, ακολουθεί το κριτήριο του προσωπικού το οποίο στελεχώνει τη βιβλιοθήκη με ποσοστό 25,64%. Ένα επαρκές και ειδικευμένο προσωπικό σημαίνει πως πρέπει και μπορεί να υποστηρίξει τις υπηρεσίες και οποιεσδήποτε άλλες λειτουργίες προορίζονται για τα ΑμεΑ και από αυτό εξαρτάται η ανάπτυξη, η επιτυχία και η ευόδωσή τους. Έπειτα ακολουθεί το κριτήριο του μεγέθους της συλλογής, το οποίο επηρεάζει μόνο 5 οδηγίες‐μέτρα εφαρμογής (με ποσοστό 6,41%). Τέλος, με ποσοστό 3,84% ακολουθεί το μέγεθος της κοινότητας, το οποίο δεν επηρεάζει σε σημαντικό βαθμό την ελάχιστη δυνατή υποστήριξη των ΑμεΑ από τις βιβλιοθήκες. Αυτό ισχύει διότι ανεξάρτητα από τον πληθυσμό της κάθε κοινότητας, ο πραγματικός αριθμός των χρηστών με αναπηρία που βγαίνουν από τα σπίτια τους για να μεταβούν στη βιβλιοθήκη και να τη χρησιμοποιήσουν, παραμένει εξαιρετικά χαμηλός παγκοσμίως.

Πίνακας VI: Ποσοστιαία επίδραση των κριτηρίων στις ενότητες‐οδηγίες του μοντέλου

Κριτήρια: Αριθμός χρηστών με αναπηρία
Αριθμός οδηγιών που επηρεάζουν τα κριτήρια: 59
Ποσοστιαία επιρροή των κριτηρίων: 75,64%

Κριτήρια: Προϋπολογισμός
Αριθμός οδηγιών που επηρεάζουν τα κριτήρια: 53
Ποσοστιαία επιρροή των κριτηρίων: 67,95%

Κριτήρια: Μέγεθος κτιρίου
Αριθμός οδηγιών που επηρεάζουν τα κριτήρια: 22
Ποσοστιαία επιρροή των κριτηρίων: 28,20%

Κριτήρια: Αριθμός προσωπικού
Αριθμός οδηγιών που επηρεάζουν τα κριτήρια: 20
Ποσοστιαία επιρροή των κριτηρίων: 25,64%

Κριτήρια: Μέγεθος συλλογής
Αριθμός οδηγιών που επηρεάζουν τα κριτήρια: 5
Ποσοστιαία επιρροή των κριτηρίων: 6,41%

Κριτήρια: Μέγεθος κοινότητας
Αριθμός οδηγιών που επηρεάζουν τα κριτήρια: 3
Ποσοστιαία επιρροή των κριτηρίων: 3,84%

Έχοντας λοιπόν εντοπίσει τα κριτήρια και το βαθμό επίδρασής τους στην ελάχιστη υποστήριξη που πρέπει να παρέχουν οι βιβλιοθήκες για τα ΑμεΑ, κρίθηκε σκόπιμη η διάκριση των βιβλιοθηκών σε 5 τύπους, οι οποίοι είναι:

• Βιβλιοθήκη τύπου Α: Είναι η βιβλιοθήκη εκείνη η οποία απευθύνεται σε μια πολύ μικρή κοινότητα χρηστών (μέχρι 5.000 άτομα). Ωστόσο, η παρουσία των ΑμεΑ στο χώρο της είναι σχεδόν μηδενική. Η βιβλιοθήκη αυτή δεν έχει δικό της ιδιοκτησιακό καθεστώς, δηλαδή της παρέχεται κάποιος χώρος ή συστεγάζεται με άλλες συναφούς χαρακτήρα υπηρεσίες ή φορείς, στο πλάι άλλων υπηρεσιών και λειτουργιών. Η έκταση του χώρου αυτής της βιβλιοθήκης είναι ανάλογη των λειτουργιών, των υπηρεσιών και του μεγέθους της συλλογής που στεγάζει, ενώ ο διαθέσιμος χώρος της αναστέλλει οποιαδήποτε ανάπτυξη και επέκταση του χώρου αυτού για να φιλοξενήσει ΑμεΑ, προσβάσιμους σταθμούς εργασίας, ΥΤ, κτλ. Η βιβλιοθήκη του τύπου Α στελεχώνεται από 0‐1 άτομα, στα οποία δεν εργάζεται ειδικευμένος βιβλιοθηκονόμος. Υπάρχει προσωπικό άσχετο προς τη βιβλιοθήκη, το οποίο είτε την υποστηρίζει παράλληλα ή ευκαιριακά είτε έχει παραχωρηθεί πρόσκαιρα στη βιβλιοθήκη από άλλη υπηρεσία. Οι οποιοιδήποτε πόροι για τα ΑμεΑ προέρχονται από δωρεές ή χορηγίες και σε καμία περίπτωση η βιβλιοθήκη αυτή δεν δύναται να έχει υλικό εναλλακτικής μορφής.

• Βιβλιοθήκη τύπου Β: Είναι η βιβλιοθήκη εκείνη η οποία απευθύνεται σε μια κοινότητα χρηστών από 5.000‐35.000 άτομα και ο αριθμός των χρηστών της με αναπηρία κυμαίνεται από 1‐4 άτομα. Κτιριακά περιορίζεται στο τμήμα ενός ορόφου, το προσωπικό της αποτελείται από 1‐9 άτομα και οι συνήθεις πηγές χρηματοδότησης των υπηρεσιών, συλλογών και ΥΤ για ΑμεΑ προέρχονται από δωρεές‐χορηγίες διότι τα ΑμεΑ δεν συμπεριλαμβάνονται στο σχεδιασμό του ετήσιου προϋπολογισμού της.

• Βιβλιοθήκη τύπου Γ: Είναι η βιβλιοθήκη εκείνη η οποία απευθύνεται στον πληθυσμό μιας μεγάλης περιοχής ή πόλης άνω των 35.000‐150.000 ατόμων. Στεγάζεται στο επίπεδο ενός ορόφου, στελεχώνεται από 1‐9 άτομα και ο αριθμός των χρηστών της κυμαίνεται από 5 ως 20 άτομα. Οι πόροι της για τα ΑμεΑ αντλούνται από τον ετήσιο προϋπολογισμό της, περιορίζοντας έτσι τις προσκτήσεις τίτλων, εξοπλισμού, κ.ο.κ. Στις συλλογές της δεν συμπεριλαμβάνονται τίτλοι εναλλακτικής μορφής. Περιλαμβάνει όμως ηλεκτρονικό υλικό και ψηφιακούς πόρους, οι οποίοι με τη βοήθεια των ΥΤ μπορούν να μετατραπούν σε προσβάσιμη για τα ΑμεΑ μορφή. Οι βιβλιοθήκες αυτού του τύπου (μαζί με τη βιβλιοθήκη τύπου Δ) είναι αυτές που συναντώνται ως επί το πλείστον στη βιβλιογραφία και αυτές που έχουν αναλάβει τις περισσότερες πρωτοβουλίες και μέτρα βελτίωσης της εξυπηρέτησης των ΑμεΑ.

• Βιβλιοθήκη τύπου Δ: Είναι η βιβλιοθήκη εκείνη η οποία απευθύνεται σε πληθυσμό άνω των 150.000 ατόμων. Σε επίπεδο κτιριακού χώρου, εκτείνεται σε περισσότερους του ενός ορόφου και στελεχώνεται με περισσότερα από 10 άτομα προσωπικό. Ως προς τη συλλογή εναλλακτικής μορφής, δύναται να περιέχει μερικούς τίτλους εναλλακτικής μορφής (χωρίς να αποτελούν μια ολοκληρωμένη, αυθύπαρκτη συλλογή) αλλά ως επί το πλείστον διαθέτει ηλεκτρονικό υλικό και ψηφιακούς πόρους οι οποίοι με τη βοήθεια των ΥΤ μπορούν να μετατραπούν σε προσβάσιμους. Ο αριθμός των χρηστών με αναπηρία που συναντάται σε αυτή τη βιβλιοθήκη είναι 5‐20 άτομα, για τα οποία διαθέτει ξεχωριστό προϋπολογισμό. Ο προϋπολογισμός αυτός, ο οποίος έχει προβλεφθεί με γνώμονα τα ΑμεΑ, κατανέμεται είτε ποσοστιαία ή κατά κεφαλή (του ατόμου με αναπηρία).

• Βιβλιοθήκη τύπου Ε: Είναι η βιβλιοθήκη εκείνη η οποία απευθύνεται σε πληθυσμό άνω των 400.000 ατόμων και εκτείνεται πέρα από τη κεντρική βιβλιοθήκη σε παραρτήματα ή σε περισσότερους του ενός ορόφου. Η βιβλιοθήκη αυτή στελεχώνεται με περισσότερα από 10 άτομα προσωπικό και διαθέτει ξεχωριστό προϋπολογισμό για τα ΑμεΑ, ο οποίος κατανέμεται είτε ποσοστιαία είτε κατά κεφαλή. Παρόλο το μέγεθος αυτής της βιβλιοθήκης, ο αριθμός των χρηστών της είναι από 20 ΑμεΑ και πάνω. Λογικά θα περίμενε κανείς ένα πολύ μεγαλύτερο αριθμό χρηστών με αναπηρία στις βιβλιοθήκες αυτές ωστόσο κάτι τέτοιο δεν ισχύει διότι τα ΑμεΑ αποφεύγουν να χρησιμοποιούν τις βιβλιοθήκες εκείνες με τους πολύ μεγάλους χώρους, τις πολύ μεγάλες συλλογές και το πολυάριθμο προσωπικό διότι τις θεωρούν απρόσωπες, φοβούνται πως θα χαθούν μέσα σε αυτές ή δεν θα καταφέρουν να εξοικειωθούν με το χώρο ή το προσωπικό, κ.ο.κ. Γι’ αυτό ακριβώς τους λόγους, οι βιβλιοθήκες αυτές δεν αναφέρονται τόσο συχνά στη βιβλιογραφία όσο οι δυο προηγούμενες κατηγορίες που είναι πιο ευέλικτες στα μεγέθη τους. Τέλος, η βιβλιοθήκη αυτού του τύπου, επειδή το επιτρέπει ο προϋπολογισμός της διαθέτει αυτόνομη συλλογή εναλλακτικής μορφής (Disability collection) καθώς επίσης και ψηφιακούς πόρους, που μπορεί να μετατραπούν σε προσβάσιμη μορφή. Λέγοντας αυτόνομη συλλογή εναλλακτικής μορφής, σε καμία μορφή δεν εννοείται πλήρης συλλογή εναλλακτικού υλικού ή ισάξια αυτής της συμβατικής μορφής.

Στον παρακάτω πίνακα (Πίνακας VII), συνοψίζονται τα βασικά χαρακτηριστικά των πέντε παραπάνω κατηγοριών βιβλιοθηκών.

Πίνακας VII: Κατηγορίες βιβλιοθηκών του μοντέλου

Βιβλιοθήκη Τύπου Α
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: < 5.000
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: ≈ 0
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: Συλλογή συμβατική + καθόλου εναλλακτική
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: 0‐1 ανειδίκευτο προσωπικό
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: Δωρεές‐χορηγίες
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: Χωρίς ιδιόκτητο κτίριο / συστέγαση

Βιβλιοθήκη Τύπου Β
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: 5.000‐35.000
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: 1‐4
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: Συλλογή συμβατική + καθόλου εναλλακτική
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: 1‐9
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: Δωρεές‐χορηγίες
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: 1 όροφος

Βιβλιοθήκη Τύπου Γ
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: 35.000‐150.000
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: 5‐20
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: Συλλογή συμβατική + ψηφιακοί πόροι
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: 1‐9
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: Ενσωματωμένος στο γενικό, ετήσιο προϋπολογισμό
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: 1 όροφος

Βιβλιοθήκη Τύπου Δ
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: 150.000‐400.000
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: 5‐20
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: Συλλογή συμβατική + ψηφιακοί πόροι
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: > 10
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: Ξεχωριστός προϋπολογισμός για τα ΑμεΑ (ποσοστιαία ή κατά κεφαλή)
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: Εκτείνεται σε >1 ορόφους

Βιβλιοθήκη Τύπου Ε
Κριτήριο 1 - Μέγεθος Πληθυσμού Κοινότητας που εξυπηρετεί: > 400.000
Κριτήριο 2 - Αριθμός Χρηστών με Αναπηρία: > 20
Κριτήριο 3 - Μέγεθος Συλλογής: Συλλογή συμβατική + ψηφιακοί πόροι + εναλλακτική μορφή
Κριτήριο 4 - Αριθμός Προσωπικού: > 10
Κριτήριο 5 - Προϋπολογισμός Βιβλιοθήκης για τα ΑμεΑ: Ξεχωριστός προϋπολογισμός για τα ΑμεΑ (ποσοστιαία ή κατά κεφαλή)
Κριτήριο 6 - Μέγεθος Κτιρίου Βιβλιοθήκης: Εκτείνεται σε >1 ορόφους ή παραρτήματα

Κάθε τύπος βιβλιοθήκης από τους παραπάνω ανάλογα με τις δυνατότητές της σε προσωπικό, συλλογές, κτλ οφείλει να παρέχει και ένα αντίστοιχο επίπεδο υποστήριξης για ΑμεΑ. Είναι αναμενόμενο πως οι βιβλιοθήκες τύπου Δ και Ε λόγω της υπεροχής τους σε επίπεδο συλλογών, προσωπικού, κτιρίου, προϋπολογισμού, κ.ά. είναι υποχρεωμένες ως το ελάχιστο να εφαρμόζουν και να συμμορφώνονται με πολύ μεγαλύτερο αριθμό μέτρων εφαρμογής από ότι οι βιβλιοθήκες του τύπου Α, Β που λόγω των δυνατοτήτων τους είναι υποχρεωμένες να περιορίζονται σε πολύ λιγότερες οδηγίες προσβασιμότητας.

Ωστόσο, αν οι παραπάνω τύποι βιβλιοθηκών παρέχουν τις αναγκαίες διευκολύνσεις που αναφέρονται στα επόμενα υποκεφάλαια, για την καλύτερη εξυπηρέτηση των ΑμεΑ, τότε είναι πολύ πιθανό να επεκτείνουν τους χώρους τους, να εμπλουτίσουν τις συλλογές τους ή τις υπηρεσίες τους, να προσαυξήσουν τον υποστηρικτικό τους εξοπλισμό και συνεπώς να σημειώσουν και μεγαλύτερο αριθμό χρηστών με αναπηρία. Αυτό σημαίνει πως οι παραπάνω κατηγορίες βιβλιοθηκών μέσα από αυτές τις βελτιώσεις μπορούν να μεταπηδήσουν στον επόμενο τύπο βιβλιοθήκης. Δεν είναι δηλαδή απαραίτητο μια βιβλιοθήκη να μείνει για πάντα στη συγκεκριμένη κατηγορία αλλά έχει τη δυνατότητα, μέσα από την υιοθέτηση αρχών και μέτρων για την ισότιμη υποστήριξη των ΑμεΑ, να αναβαθμιστεί στον αμέσως επόμενο τύπο βιβλιοθήκης.

Πέρα όμως από την παραπάνω κατηγοριοποίηση και τις δεδομένες τιμές και ποσοτικούς δείκτες που αναφέρθηκαν, για όλες τις βιβλιοθήκες πρέπει να ισχύει η εξής αρχή: Καμία βιβλιοθήκη δεν πρέπει να τροποποιεί τις υπηρεσίες της, τις εγκαταστάσεις της και τις συλλογές της για τους χρήστες με αναπηρία σε τέτοιο βαθμό που αυτές να επιβαρύνουν τη βιβλιοθήκη με αδικαιολόγητα οικονομικά βάρη (στα οποία δεν μπορεί να ανταπεξέλθει και να διαχειριστεί) ή να την κάνουν να ξεφεύγει από τον αρχικό σκοπό της βιβλιοθήκης για τον οποίο σχεδιάστηκε και τον οποίο υπηρετεί αλλά και από το γενικότερο προφίλ της.

Σε κάθε υποκεφάλαιο που ακολουθεί, υπάρχουν πίνακες όπου επισημαίνεται με το σύμβολο √ το ποιες βιβλιοθήκες πρέπει να εφαρμόσουν τις προδιαγραφές που ακολουθούν. Στον κάθε πίνακα καταγράφεται τι πρέπει οπωσδήποτε να έχει κάθε τύπος βιβλιοθήκης, το ελάχιστο δηλαδή εφικτό επίπεδο υποστήριξης που πρέπει να παρέχει.