Creativity

Innovation

Originality

Imagination

 

Salient

Salient is an excellent design with a fresh approach for the ever-changing Web. Integrated with Gantry 5, it is infinitely customizable, incredibly powerful, and remarkably simple.

Download

Διπλωματική εργασία τής Μαρίας Στεργίου με θέμα «Η Πρόσβαση των Ατόμων με Προβλήματα Όρασης σε Χώρους Πολιτισμικού Ενδιαφέροντος: Κοινωνικές & Εκπαιδευτικές Διαστάσεις». Δέκατο τρίτο μέρος (Τρίτο κεφάλαιο: Ανάλυση δεδομένων - Υποκεφάλαιο δεύτερο: Ανάλυση εκπαιδευτικών θεμάτων).

3.2 Ανάλυση Εκπαιδευτικών Θεμάτων

Ο παρακάτω πίνακας αναφέρεται στον τύπο σχολείου που ακολούθησαν για την ολοκλήρωση της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσής τους, στην ποιότητα γνώσεων όπου έλαβαν οι συμμετέχοντες καθώς και κατά πόσο έμειναν ικανοποιημένοι από την εκπαίδευση τους, μελετώντας έτσι τα βασικότερα καθημερινά εμπόδια που συνάντησαν τα άτομα με πρόβλημα όρασης στην εκπαίδευσή τους σε γενικά ή ειδικά σχολεία Α/Βάθμιας. Συγκεκριμένα όπως αναγράφεται και στον πίνακα, το 62,5% (10 συμμετέχοντες) ολοκλήρωσαν την Α/Βάθμια εκπαίδευση σε γενικό σχολείο, σε ειδικό σχολείο τυφλών μόλις το 6,25% (1 άτομο), επίσης ανάλογο ποσό 6,25% παρακολούθησε τις πέντε πρώτες τάξεις του δημοτικού στο ΚΕΑΤ και την έκτη δημοτικού και μετέπειτα σε γενικό σχολείο. Εν συνεχεία το 18,75% (3 συμμετέχοντες) ολοκλήρωσαν την εκπαίδευσή τους στον Οίκο Τυφλών Αθήνας (2άτομα) και της Κύπρου(1 άτομο) και τέλος το 6,25% έλαβε την εκπαίδευση στις πρώτες δύο τάξεις του δημοτικού στο ΚΕΑΤ κι έπειτα φοίτησε σε γενικό σχολείο της περιοχής του.

Πίνακας 4: Ποιότητα Εκπαίδευσης Συμμετεχόντων

Απόκτηση Γνώσεων/ Τύπος Σχολείου

Γενικό Σχολείο
10
62,5%

Ειδικό Σχολείο
1
6,25%

ΚΕΑΤ (παρακολούθηση στις 5 πρώτες τάξεις Δημοτικού)
1
6,25%

Οίκος Τυφλών Α’ & Β’ Δημοτικού στο ΚΕΑΤ
3
18,75%

Οίκος Τυφλών έπειτα σε γενικό σχολείο
1
6,25%

Ποιότητα Γνώσεων που έλαβε

Πολύ Καλή
6
37,5%

Καλή
3
18,75%

Μέτρια
7
43,75%

Ενδεικτικές Απαντήσεις Ερωτηθέντων όσον αφορά τη φοίτησή του σε γενικό ή ειδικό σχολείο τυφλών κατά την Α/Βάθμια Εκπαίδευση

• Επειδή μεγάλωσα στην επαρχία πήγα σε σχολείο της περιοχής μου και εξαιτίας αυτού δεν έλαβα εκπαίδευση από το ΚΕΑΤ. (Συμ. 1)

• Την Α/Βάθμια εκπαίδευση την ολοκλήρωσα σε ειδικό σχολείο, κλειστού τύπου σχολείου, στο Δυρράχιο κι επειδή υπάρχει διαφορά ιεράρχησης με το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα, μπορείς να υπολογίσεις πως έμεινα εκεί μέχρι το τέλος της δευτέρας γυμνασίου. Έχω κάνει σε ειδικό σχολείο 7 χρόνια. (Συμ. 2)

• Πρώτη δημοτικού πήγα σε δημοτικό σχολείο της γειτονιάς μου κι εκεί διαπιστώθηκε η δυσκολία μου να διακρίνω στον πίνακα ενώ στο αναγνωστικό κομμάτι μπορούσα να ανταπεξέλθω μια χαρά. Ο δάσκαλος παρότρυνε τους γονείς μου να με στείλουν στον Οίκο Τυφλών από όπου κι αποφοίτησα. (Συμ. 3)

• Από την πρώτη μέχρι την Πέμπτη δημοτικού εκπαιδεύτηκα στο ΚΕΑΤ και από την έκτη δημοτικού κι έπειτα ολοκλήρωσα την εκπαίδευσή μου σε γενικό σχολείο. (Συμ. 3)

• Ολοκλήρωσα το δημοτικό στον Οίκο Τυφλών στην Καλλιθέα και τις 3 πρώτες τάξεις του Γυμνασίου στο σχολείο Τυφλών στην Κύπρο. (Συμ. 4)

Επιπρόσθετα, όσον άφορα στο αν έμειναν ικανοποιημένοι από την εκπαίδευση που έλαβαν το 37,5% (6 ερωτηθέντες) υποστηρίζουν πως έλαβαν πολύ καλή εκπαίδευση, καλή δέχτηκαν το 18,75%(3 άτομα) ενώ το 43,75% (7 συμμετέχοντες) υποστήριξαν πως η εκπαίδευσή τους ήταν μέτρια κι ανεπαρκής για να τους καλύψει τις ανάγκες τους.

Ενδεικτικές Απαντήσεις Ερωτηθέντων στην ποιότητα γνώσεων που έλαβε καθως και στο αν έμεινε ευχαριστημένος-η από τη φόιτησή του στο συγκεκριμένο σχολείο.

• Εξαιτίας του προβλήματος μου δυσκολεύτηκα πάρα πολύ στο σχολείο, διότι οι εκπαιδευτικοί δεν είχαν τη στοιχειώδη ενημέρωση να κατευθύνουν τους γονείς μου. (Συμ. 1)

• Στο τριτάξιο σχολείο της Κύπρου έμεινα πολύ ευχαριστημένη από την εκπαίδευση που έλαβα και απέκτησα πολύ καλές βάσεις. (Συμ. 3)

• Έμεινα αρκετά ικανοποιημένος από την εκπαίδευση που έλαβα, αν και δεν είχα παράλληλη στήριξη, ενώ ήμουν πάντα σε τμήμα ένταξης. (Συμ. 4)

• Ολοκλήρωσα την εκπαίδευσή μου σε γενικό σχολείο, δεν μπόρεσα να πάω στο ΚΕΑΤ, γι’ αυτό μάλιστα θεωρώ πως είχα πολλά κενά, κι αυτό γιατί έμενα στην επαρχία. (Συμ. 5)

• Έλαβα μέτρια εκπαίδευση στο γενικό σχολείο και μάλιστα έκανα πολλές ατομικές προσπάθειες για να μπορέσω να φτάσω στο ίδιο επίπεδο με τους συμμαθητές μου. (Συμ. 6)

• Έλαβα αξιοπρεπή εκπαίδευση στο γενικό σχολείο και στον Οίκο Τυφλών της Αθήνας, αλλά θα ήθελα να αναφέρω πως πήρα ολοκληρωμένη παιδεία στη Σχολή Χιλλ, η οποία αποτυπώθηκε και στην υπόλοιπη ζωή μου. (Συμ. 8)

Στο παρακάτω διάγραμμα περιγράφεται αναλυτικά ο τύπος σχολείων που ακολούθησαν σε σχέση με το πόσο έμειναν ικανοποιημένοι από την εκπαίδευσή τους. Πιο αναλυτικά, παρατηρούμε ότι όσοι από τους 16 συμμετέχοντες έλαβαν εκπαίδευση σε γενικά σχολεία δεν απέχουν στα ποσοστά ικανοποίησης από αυτούς που ολοκλήρωσαν την Α/Βάθμια εκπαίδευση τους σε ειδικά σχολεία Τυφλών. Μάλιστα, το μεγαλύτερο ποσοστό 37,5% (6 άτομα) αναφέρουν την άποψη ότι δέχθηκαν μέτρια ποιότητα γνώσεων σε γενικά σχολεία της περιοχής τους, ενώ ισάξια ποσοστά γενικής κι ειδικής εκπαίδευσης με 18,75%, υποστήριξαν πως δέχτηκαν καλή ποιότητα γνώσης ενώ για πολύ καλή ποιότητα γνώσεων απάντησε το 12,5% ότι έλαβε σε γενικό σχολείο σε αντίθεση με το 1 άτομο που ανέφερε πως στον Οίκο Τυφλών δέχτηκε αξιόλογη εκπαίδευση που το βοήθησε μάλιστα και στη μετέπειτα πορεία της ζωής του.

Γράφημα 3: Εκπαίδευση/ Τύποι Σχολείων

Ενδεικτικές Απαντήσεις Ερωτηθέντων για τον τύπο σχολείο που εξυπηρετεί καλύτερα τις ανάγκες ενός μαθητή με πρόβλημα όρασης.

• Θεωρώ ότι η εκπαίδευσή μας πρέπει να γίνεται σε ειδικό σχολείο διότι στο συγκεκριμένο σχολείο συναγωνίζεσαι ισάξια με τους υπόλοιπους συμμαθητές σου. Γιατί, όταν είσαι σε γενικό σχολείο βλεπόντων, ο τυφλός δυσκολεύεται να ανταπεξέλθει πλήρως. Στο ειδικό σχολείο του δίνεται η δυνατότητα να ασχοληθεί και με άλλες δραστηριότητες όπως μουσική, τέχνη, κ.α. Θα ήθελα να αναφέρω ένα απλό παράδειγμα, εάν ο τυφλός μαθητής θελήσει να παίξει μπάλα χωρίς την ανάλογη με το κουδούνι δεν θα μπορέσει να παίξει και να ακολουθήσει τα άλλα παιδιά… Τα παιδιά στο κανονικό σχολείο σε αντιμετωπίζουν σαν να είσαι σε κατώτερη θέση, γιατί δυστυχώς έτσι έχουν μάθει. (Συμ. 1)

• Θα ήθελα να αναφέρω ότι στο γενικό σχολείο που πήγα εφαρμόστηκε για πρώτη φορά ένα πιλοτικό πρόγραμμα που συμμετείχαμε 4 μαθητές κι ήταν πρώτη φορά που υλοποιούνταν ένα τέτοιο πρόγραμμα. Συγκεκριμένα, ήμασταν μία ομάδα παιδιών με προβλήματα όρασης, στην ίδια τάξη με άλλα 28 παιδιά χωρίς το πρόβλημα. Η διδασκαλία γινόταν από κοινού από το δάσκαλο της τάξης και τη δική μας δασκάλα σε όλο το τμήμα. Η δασκάλα μας, όταν το έκρινε απαραίτητο, μας έπαιρνε σε διπλανή αίθουσα και μας εξηγούσε κάποια θέματα στα μαθηματικά π.χ.. Κάτι σαν τη σημερινή παράλληλη στήριξη. (Συμ. 2)

Στο παρακάτω γράφημα σύμφωνα με τις απαντήσεις των συμμετεχόντων, κατηγοριοποιήθηκαν τα βασικότερα εμπόδια που συναντούν οι μαθητές με προβλήματα όρασης στο ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα. Εύλογο είναι να αναφερθεί πως αρκετοί από τους συμμετέχοντες υποστήριξαν την ύπαρξη, όπως διαφαίνεται και στα ποσοστά του γραφήματος, πολλαπλών καθημερινών δυσκολιών που συναντούσαν ή συναντούν ακόμη και σήμερα στον τομέα της εκπαίδευσης. Αναλυτικότερα, το μεγαλύτερο ποσοστό με 75% (12 συμμετέχοντες) υποστήριξαν ακράδαντα την έλλειψη σε υλικό γνώσης, εγχειριδίων και γενικότερα κατάλληλου εκπαιδευτικού εξοπλισμού που οφείλει το εκάστοτε σχολείο να εφοδιάζει τους μαθητές με προβλήματα όρασης, (εκτυπωτές braille, προσωπικό υπολογιστή, εγχειρίδια μαγνητοφωνημένα ή σε γραφή braille) για να ανταπεξέλθουν στο καθημερινό τους σχολικό πρόγραμμα.

Επιπλέον, το 68,75% (11 ερωτηθέντες) επισήμαναν πως η επιμόρφωση των εκπαιδευτικών είναι αρκετά ανεπαρκής σε θέματα σχετικά με την αντιμετώπιση και διαχείριση ατόμων με προβλήματα όρασης μέσα στην τάξη τους, κι ειδικότερα των παλαιότερων γενεών που επιμένουν σε δασκαλοκεντρικές αντιλήψεις και προσεγγίσεις. Επιπρόσθετα, το 25% (4 άτομα) θεωρούν πρωταρχική έλλειψη την καθυστέρηση πρόσληψης παιδαγωγών ειδικής εκπαίδευσης, μάλιστα 2 (12,5%) από τους συμμετέχοντες είναι και γονείς παιδιών με πρόβλημα όρασης οι οποίοι τόνισαν ότι λόγω αυτής της καθυστέρησης αναγκάζονται να πληρώνουν οι ίδιοι ιδιωτική παράλληλη στήριξη για να μπορέσει το παιδί να μην έχει κενά στους πρώτους σχολικούς μήνες. Επίσης, το 31,25% (5 άτομα) παρατηρήθηκε πως δυσκολεύτηκαν να γίνουν αποδεχτοί και να ενταχθούν στο σχολικό περιβάλλον εξαιτίας κυρίως της ανεπαρκής ενημέρωσης από τη μεριά των εκπαιδευτικών αλλά και από την πλευρά των συμμαθητών τους, αποδίδοντας βέβαια ευθύνες στην «αναπηροποιημένη» κοινωνία μας, η οποία ετικετοποιεί και περιθωριοποιεί ανθρώπους που ξεχωρίζουν για τις ιδιαιτερότητές τους. Τέλος, το 12,5% (μόλις 2 συμμετέχοντες) διασαφήνισαν πως οι συνθήκες στην επαρχία που διαβίωναν ήταν αρκετά δύσκολες στην ολοκλήρωση της εκπαίδευσής τους κι ίσως υποστήριξαν πως αν υπήρχαν σε διάφορες επαρχιακές πόλεις ΚΕΑΤ εκτός της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης, ενδεχομένως να μη συναντούσαν τόσες δυσκολίες.

Γράφημα 4: Σημαντικά Εμπόδια στην Εκπαίδευση

Ενδεικτικές Απαντήσεις Ερωτηθέντων όσον αφορά τις ελλείψεις σε εκπαιδευτικό επίπεδο που αντιμετωπίζουν οι μαθητές με πρόβλημα όρασης

• Οι εκπαιδευτικοί δε διέθεταν την κατάλληλη επιμόρφωση σε θέματα διαχείρισης και αντιμετώπισής και το αρνητικό είναι ότι εξαιτίας των δυσλειτουργιών από τη μεριά του εκπαιδευτικού συστήματος, όταν ένας μαθητής έχει πρόβλημα όρασης καλείται να αντιμετωπίσει και τις δυσκολίες της αποδοχής από τους ίδιους του τους συμμαθητές…. Επίσης, όντας μητέρα παιδιού με πρόβλημα όρασης θα ήθελα να επισημάνω πως τα ενδοσχολικά εγχειρίδια δεν δίνονται στην ώρα τους και καλούμαστε εμείς οι γονείς να ανατρέξουμε για την τροποποίησή τους. Τέλος θα ήθελα να αναφέρω πως στην επαρχία εξαιτίας της έλλειψης ΚΕΑΤ εκείνα τα χρόνια που πήγαινα εγώ σχολείο δυσκολεύτηκα πάρα πολύ. (Συμ. 1)

• Οι ελλείψεις ήταν πολλές μέχρι και τα υλικά γνώσεις, η γραφική ύλη ήταν δυσεύρετη. Σημαντικό εμπόδιο θεωρώ το πρόβλημα της γενικότερης ένταξης των μαθητών με προβλήματα όρασης διότι ένας τυφλός που έχει χαμηλότερους ρυθμούς είναι πολύ δύσκολο να ακολουθήσει τη γενική εκπαίδευση όπως οι βλέποντες μαθητές και σε αυτό πιστεύω ευθύνεται η ανεπαρκής επιμόρφωση των εκπαιδευτικών σε θέματα διαχείρισης ενός τυφλού μαθητή. Επίσης θυμάμαι χαρακτηριστικά πως στο μάθημα της ιστορίας που μας μοιράζονταν φωτοτυπίες σχεδιαγράμματος ή χάρτες, εγώ τις έπαιρνα και τις πήγαινα στο ΚΕΑΤ για να μου τις μετατρέψουν στη γραφή Braille. (Συμ. 2)

• Αν οι μαθητές με πρόβλημα όρασης ακολουθήσουν τη γενική εκπαίδευση ακόμη και σήμερα δυστυχώς θα συναντήσουν αρκετές ελλείψεις. Αρχικά, δεν υπάρχει η κατάλληλη ενημέρωση από την εκπαιδευτική κοινότητα για την πλήρη αποδοχή κι ενσωμάτωσή τους στη σχολική διαδικασία. Απουσιάζει ο εξατομικευμένος εξοπλισμός που χρειάζονται οι μαθητές (όπως ψηφιακά βιβλία), καθυστερούν επίσης αρκετά τα σχολικά εγχειρίδια. Κάθε χρόνο αν και γίνονται διαγωνισμοί για δωρεάν εξοπλισμό, εξαιτίας της υποχρηματοδότησης στην ειδική εκπαίδευση τούτο δεν πραγματοποιείται, και σαν να μη φτάνει αυτό το προσωπικό της ειδικής εκπαίδευσης καθυστερεί πολύ να προσληφθεί στα σχολεία με αποτέλεσμα να δημιουργούνται πολλά κενά. (Συμ. 3)

• Δεν μπορούν εύκολα να ενταχθούν οι μαθητές με πρόβλημα όρασης στο ενιαίο σύστημα εκπαίδευσης, προβλέπεται βέβαια παράλληλη στήριξη, αν κι είναι αναγκαίο κακό γιατί υποστηρίζω πως, εάν ο εκπαιδευτικός γενικής παιδείας έχει λάβει άρτια επιμόρφωση & κατάρτιση από τις προπτυχιακές του σπουδές για διαχείριση μαθητών με αισθητηριακές αναπηρίες ή μαθησιακές δυσκολίες θα μπορεί εύκολα να καλύψει τις ανάγκες τους. Οι υλικοτεχνικές ελλείψεις είναι πολλές δεν δίνεται ούτε γραφομηχανή braille και πολλές φορές αναγκαζόμαστε να τις δανειζόμαστε από το Σύνδεσμο Τυφλών. (Συμ. 4)

Το διάγραμμα εξετάζει τη στάση εκπαιδευτικών και συμμαθητών απέναντι σε μαθητές με προβλήματα όρασης. Παρατηρούμε λοιπόν, πως το 56,25% (9 συμμετέχοντες) δέχθηκε καλή/ θετική αντιμετώπιση κι αποδοχή από τη μεριά των εκπαιδευτικών τους, ενώ το 31,25% ( 5 ερωτηθέντες) υποστήριξε ότι βίωσε ορισμένες αρνητικές καταστάσεις από τη μεριά των εκπαιδευτικών τους. Από την άλλη πλευρά όμως, μόνο το 12,5% (2 άτομα) δέχθηκε πλήρη αποδοχή από τους συμμαθητές τους και μόλις το 6,25% (1 άτομο) περιέγραψε ορισμένες αρνητικές εμπειρίες αποδοχής. Όσον αφορά στη συγκεκριμένη ερώτηση διαπιστώνεται ότι τα ποσοστά απαντήσεων στους συμμαθητές είναι ελάχιστα διότι οι υπόλοιποι 13 συμμετέχοντες επικεντρώθηκαν στην αντιμετώπιση που είχαν από τους εκπαιδευτικούς τους, εξαιτίας του ότι αυτοί θεωρούνται αρωγοί σε όλη αυτή την καθημερινή μάχη που καλούνται να δώσουν μαζί τους, μεταλαμπαδεύοντας τους πέραν από τις χρηστικές σχολικές γνώσεις, το θάρρος και την αυτοπεποίθηση για να αντιμετωπίζουν τυχόν δυσκολίες που θα συναντήσουν στη μετέπειτα ζωή τους.

Γράφημα 5: Στάση εκπαιδευτικών / Συμμαθητών

Ενδεικτικές Απαντήσεις Ερωτηθέντων όσον αφορά την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών τους στη Α/ Βάθμια σε θέματα ατόμων με πρόβλημα όρασης

• Έχω συναντήσει εκπαιδευτικούς στο γενικό σχολείο Α/Βάθμιας εκπαίδευσης που πήγαινα που λόγω του προβλήματος μου, με θεωρούσαν ανίκανο και τεμπέλη, και για παράδειγμα έλεγαν στους γονείς μου ότι δεν ανταποκρίνομαι στις εργασίες που του αναθέτουμε… και μία εκπαιδευτικός που μου φέρθηκε καλά της έλεγαν οι υπόλοιποι να μη δείχνει προς εμένα έλεος γι αυτό κι οι γονείς μου απελπισμένοι έφτασαν στο σημείο της μήνυσης. Βέβαια από τους καθηγητές του πανεπιστημίου είμαι 99% ευχαριστημένος και καλυμμένος σε όλα τα επίπεδα. (Συμ. 1)

• Στα χρόνια μου αντιμετώπιζαν οι εκπαιδευτικοί τους τυφλούς ως προβληματικούς. (Συμ. 2)

• Στον Οίκο Τυφλών της Αθήνας μας ξεχώριζαν σε διάφορες δραστηριότητες πχ σχολικές εκδρομές, σε σχέση με τα παιδιά που έβλεπαν μερικώς, ενώ στη Σχολή Τυφλών της Κύπρου δέχθηκα πολύ καλή αντιμετώπιση από τους εκπαιδευτικούς. Δεν ένιωσα αδιαφορία ίσα ίσα έκαναν ότι μπορούσαν για να μας ικανοποιήσουν όλους. Βέβαια, δεν ισχύει απόλυτα το ίδιο από τη μεριά των συμμαθητών μου στην Κύπρο, στην αρχή μάλιστα η διπλανή μου δεν ήθελε να καθίσει μαζί μου επειδή ήμουν τυφλή. (Συμ. 3)

• Υπήρχε μια επιείκεια από τους εκπαιδευτικούς αλλά γενικότερα με έκαναν να νιώθω απούσα σε όλες τις υπόλοιπες δραστηριότητες. (Συμ.4)